Even samenvattend: er zijn dus drie stoorzenders in onze ziel, drie stemmen die blijven drammen als we ons door Jezus Christus op de hemelse Vader willen richten:
"Ik ben heb de waarheid al in handen, want ik heb de wet in bezit, en tegenover God ben ik volledig gerechtvaardigd."
en:
"De anderen zijn niet rechtvaardig, verdienen enkel (mijn) veroordeling, en kunnen eigenlijk als verdoemd worden beschouwd."
"Alleen ik weet wie volmaakt zielig is, want alleen ik bezit de barmhartigheid! ...
en dat kan dan zijn er twee mogelijkheden:
... Ik ben volmaakt zielig, en iedereen die mij niet zielig genoeg vind is een schoft. Alleen anderen zijn er schuldig aan dat ik zo ben."
of:
... De anderen zijn volmaakt zielig en weten niet wat goed voor ze is. Ik ben de enige die hen kan helpen - en oh, wat ben ik toch een goed mens."
"Wat ik doe moet volmaakt zijn - anders is het niets waard. Het moet 100% van mezelf komen, ik moet de bron en het einde zijn van alles. Alles is relatief - namelijk relatief aan mij. Ik ben relatief aan niets"
----
De farizeeërs in ons komen overeen met de Farizeeën, die Jezus vals beschuldigden, met name in De Stad Jeruzalem. De perfectionist is als Satan, die Jezus in de woestijn op de proef heeft gesteld.
Het heeft niet zo veel zin om je af te vragen, of die stemmen direct van Satan komen, of van andere geesten, of gewoon van de gevolgen van de zonde en van het ongeloof in onszelf. Het is meestal voldoende aan te nemen dat het verwarde echo’s zijn van ons geweten in onze ziel, die nog een lange weg heeft af te leggen naar God. Naarmate het ontzag voor God helderder wordt en het vertrouwen in God sterker, horen we ook de stem van het geweten duidelijker, in plaats van de echo’s ervan die vervormd zijn door de gevolgen van de erfzonde.